Mijn vroegste herinneringen gaan terug naar begin jaren zestig. In Haarlem had je toen twee kermissen, net als weer tegenwoordig. De grootste ''slingerde'' helemaal vanaf de Gedempte Oude Gracht (ter hoogte van het Verwulft) zo door langs het postkantoor, de Nassau-laan af en eindigde ter hoogte van het Kenau-park.

De andere kermis bevond zich op de Zomervaart. Ik zal eerst wat herinneringen ophalen over die grote stadskermis dat, zoals gezegd, de binnenstad ''domineerde''. Attracties die ik mij nog kan herinneren zijn een draaimolen dat geen draaischijf met vastgemonteerde autootjes, paarden, scooters, etc. had, maar een grote bak met water. Daarin dreven allerlei bootjes. In die bootjes mocht je als kind plaatsnemen en dan ''draaide'' je (was eigenlijk meer ''ronddrijven'') in de rondte. Die ''tent'' had een lichtblauwe kleur, zo weet ik nog.

Dan ging je verder. Een andere attractie die mij nog heel erg goed voor de geest staat, was het enorm indrukwekkende reuzenrad, ter hoogte van de vroegere ''Spaarnestad-drukkerij''. Tegenwoordig staat het (weet niet of het dezelfde is?) op de grote markt met de Koninginne-kermis. Ik vond het een belevenis om samen met mijn vader een paar rondjes erin te draaien. Het maakte 'n enorme indruk op mij. Onuitwisbaar, zodat ik het nu, zo'n 48 jaar later (!) (Ik ben nu bijna 51 jaar oud) NOG altijd weet! En dan dat uitzicht!!!!

Pal achter het reuzenrad stond een enorm fraai gedecoreerde nostalgische zweefmolen. Die zweefmolen, weet ik nog, stond niet ''direct op de grond'', zo leek het, maar op een soort van ''getrapt podium''. Deze attractie was helemaal ''behangen'' met talloze kleine spiegeltjes, zodat het een prachtig effect gaf, 's avonds, met de weerschijn van vele lampjes. Een volgende attractie die ik mij herinner, waren ''de raketjes''. Dat was een attractie, voorzien van allemaal armen met ''vliegtuig (raket) achtige'' gondels eraan. Het mooie was dat die armen op luchtdruk omhoog en naar beneden werden geleid. Dat gaf een enorm gesis en gefluit....

Die moest je bedienen met een stuurknuppel voorin de gondel. Naar je toe trekken dan ging je omhoog, van je af, dan ging je naar beneden. Totdat de rit ten einde was en ineens ''alle kracht'' uit die knuppel verdween en je ''stuurloos'' naar beneden zakte. Het mooiste vond ik dat enorme ''deinen'' wat je dan deed. Immers; die armen rustten op enorme bussen met een mechanische veer erin (of zoiets.)

''Landde'' je, dan deinde je als een vliegtuig dat te hard land een paar keer flink op en neer. GEWELDIG vond ik dat! ''Net echt''. Het was absoluut mijn favouriete attractie, vroeger. Dat waren dus ''de raketjes''! Zeker in de begintijd van de ruimtevaart, appeleerde deze attractie volledig aan het fantasiebeeld, dat je als ruimtevaart-generatie had! (Ik was stapelgek op ruimtevaart, dus had het idee dan zelf in een raket te zitten.)

Een laatste attractie dat ik mij herinner van de stadskermis uit begin jaren zestig, is de ''swingmill''. Een razendsnelle draaimolen met allemaal gondeltjes met touwen. Bedoeling was dan dat je heel hard aan die touwen trok, op moment dat de molen in volle vaart rond draaide. Nou, dat was helemaal een belevenis!

Dan kreeg je een ''enorme gier'' van rechts naar links en kreeg je geweldige ''G-krachten'' op je duvel. Je werd zowat voor anderhalve seconde ''platgedrukt'' tegen de hoge rugleuning. Ook maakten die wieltjes, weet ik nog, enorme herrie op de metalen platen, waarop ze rustten tijdens het draaien. Dat werd later wel gedempt, maar toen nog niet. Een kabaal! En 's avonds ging het nog een stukje harder. Met meer herrie.

Later verhuisde de kermis naar de raaks toe. Daarop werd het aanmerkelijk kleiner. Toen verdween die typische ''stadskermis'', omdat het plaats moest maken voor de parkeergarage aan de Raaks welke onlangs weer is gesloopt voor een nieuw project. De zomervaartkermis was ook een leuke kermis. Aangezien ik toen aan de Richard Holkade woonde, kon ik vanaf het balkon de kermis heel goed zien. Ik ben er veel geweest.

Favouriete attractie daar was de Golfbaan. Ook wel ''Holle Bolle Gijs,'' of ''hobbelende geit'' genoemd. Je draaide rond, terwijl je op een paddestoel, of wat dan ook, zat en die baan golfde als een wilde oceaan op en neer. Dat vond ik als kind best heftig! Leuk was, dat de eigenaar van deze attractie (of zijn vrouw) telkens een bal met een kwast op en neer liet gaan. Dat was een enorm leuk spelletje maar niet zonder gevaar. Immers; je moest - al draaiende - wel je evenwicht bewaren, terwijl je die kwast probeerde vast te grijpen.

Degene die dan die kwast van de bal af kon trekken (zat met een magneetje, of zo, vast), mocht dan een gratis ritje draaien. Nou, we ''vochten'' als kind erom! Mij is het ook eens gelukt die kwast los te trekken, maar trok zowat het hele plafond - met bal - en al - mee naar beneden. (Hahaha.) Maar goed; die gratis rit had ik toch maar mooi te pakken, toen! Even verderop had je ''klaar voor onderwater''. Ook weer zoiets!

Dat vond ik griezelig, als kind. Het was een boot die heel erg op en neer deinde. Dat was nog niet het ergste, maar het *LICHT* (!) ging ook nog uit. Je zat in het pikdonker en zag *NIETS* meer. Ik weet nog dat ik als jongetje van zeven jaar in paniek raakte, omdat het licht uitging. Ik vond het NIKS en was blij eruit te zijn.

Tenslotte; aan de andere kant van de zomervaart (je moest daarvoor de Nagtzaambrug oversteken die toen nog *NIET* te hoog was!!!!) en kwam je bij het tweede gedeelte. Een prachtige draaimolen van een familie uit Helmond. Daarachter een schitterende ouderwetse zweefmolen die nooit ''op volle kracht'' mocht draaien, want deze attractie stond altijd ter hoogte van een irritant in de weg staande lantaarn (precies altijd ervoor!).

Tenslotte, ter hoogte van de familie Dijkzeul, stond dan ook een exemplaar van de raketjes. Een prachtige attractie. DE TYPHOON! Zelfde werking als eerder beschreven attractie op de Nassau-laan, maar deze werkte met hydraulische druk en was stugger. Je kon er niet mee ''deinen'', maar als kind voor je het best!

Was een mooie attractie met prachtige rode kleur, grote glazen panelen op de middenas en een kassa met een ''Stalin-orgel'' aan toeters, die vrolijk het begin en einde van de rit rondschetterden. Het geluid was zo hard, samen die toeters van de autoscooterbaan, dat deze zelfs bij ons op de Richard Holkade te horen was.

Het was een vrolijkheid, een kleurspektakel en een enorm kabaal. Dat waren mijn herinneringen aan de oude Haarlemse kermis van de jaren zestig. Ik hoop, Ed, dat je deze herinneringen leuk vond. Kijk maar of het (integraal, of een verkorte versie, hahaha) in aanmerking komt voor eventuele plaatsing op je kermissite.

Ik geniet, tegenwoordig, nog steeds van de kermis, maar laat het draaien graag aan de jongere generatie over. Ik kan er niet meer tegen, helaas! Mijn buik was vroeger ''van beton'', maar tegenwoordig gaan die attracties zo enorm hard en allerlei ''tegendraadse richtingen'' uit, dat ik mijn orientatie volledig kwijt raak. Kermis moet vermaak blijven, maar als het nu gaat leiden tot ''misselijkheid'', dan is *dat* het sein om, met het besef van mijn leeftijd van 50 jaar, de ''pijp'' aan Maarten (of Marietje) van 10, 12, of 15 jaar te geven...